درسنامهپنجم ابتداییریاضیمبحث ۳۵
درس 3: حجم
صفحه ۱۱۳ تا ۱۱۷ کتاب درسی
تیم محتوای دبیریار
در یک نگاه
حجم را با شمردن مکعب‌های واحد پیدا می‌کنیم. برای یک جعبه، به‌جای شمردن تک‌تک مکعب‌ها، طول و عرض و ارتفاع را در هم ضرب می‌کنیم.
گنجایش هم همان مقدار جا دادن است، اما معمولاً برای مایعات و با واحد لیتر بیان می‌شود. یک لیتر برابر ۱۰۰۰ سانتی‌متر مکعب است.
واحد حجم مکعبی است: سانتی‌متر مکعب، متر مکعب.
حجم را ببینیم
هر طبقه ۴×۳ = ۱۲ مکعب دارد و ۲ طبقه داریم، پس ۲۴ مکعب. همان چیزی که فرمول طول × عرض × ارتفاع می‌گوید.
مثال حل‌شده
- جعبه‌ای به ابعاد ۵ در ۴ در ۳ سانتی‌متر داریم.
- حجم = طول × عرض × ارتفاع
- ۵ × ۴ = ۲۰
- ۲۰ × ۳ = ۶۰
- پس حجم ۶۰ سانتی‌متر مکعب است.
کار در کلاس
الف) یک بطری ۱٫۵ لیتری چند سانتی‌متر مکعب گنجایش دارد؟
پاسخ: ۱٫۵ × ۱۰۰۰ = ۱۵۰۰ سانتی‌متر مکعب
ب) ۲ کیلوگرم چند گرم است؟
پاسخ: ۲۰۰۰ گرم
اشتباه‌های رایج
- قاطی کردن جرم با حجم؛ یک کیلو پنبه و یک کیلو آهن جرمشان یکی است اما حجمشان خیلی فرق دارد.